جالبکده
علمی

فست فود خودکشی مدرن

نگاهی علمی به مضرات فست فودها

تحقیقات جدید نشان می دهد که مصرف شیرینی ها و فست فودها در فرد ایجاد اعتیاد می کند و می تواند به نوعی مکانیزم مغز را تحت تأثیر قرار دهد به نوعی که فقط مواد اعتیاد آوری همچون  هروئین و کوکائین و صد البته نیکوتین در بدن ایجاد میکنند. در کل مواد غذایی که  ترکیبی از نمک چربی و یا شکر را در خود داشته باشند می‌توانند  در دسته غذاهای اعتیاد آور قرار بگیرند.

فست فود خودکشی مدرن

 

  • عوارض مصرف:

با این که دانشمندان می‌گویند از چهل سال پیش تاکنون تغییر چندانی در الگوی فعالیت بدنی انسان و خانواده مشکل دنیای امروز چاقی مفرط است.  تاریخ نشان می‌دهد که مواد غذایی مانند شیرینی ها سوسیس و کالباس بیش از ۲۰۰۰ سال است وارد رژیم غذایی انسان شده. وجود چیزی در معادلات غذایی و یا عادات غذایی انسان تغییر پیدا کرده است عوارض شده است مواد غذایی که ارزش غذای چندانی ندارند رو بیاورد. به عنوان مثال مواد نگهدارنده که به غذاها می زنند باعث ورود ترکیبات نیترات سدیم و نیتریت به بدن می شود و نقش سدیم اضافه را دارد  و باعث شوری غذا میشود. از سوی دیگر نوشابه ها که دارای حجم بسیار بالایی از ترکیبات اسیدی و مواد قندی هستند هم زمان مقدار زیادی از این مواد را وارد سیستم گوارش کنند. علاوه بر این سس های مایونز نیز که اغلب برای استفاده فست فودها از آنها استفاده می‌کنیم دارای حداقل چربی ۶۶ درصد می باشد و ترکیب سس های کچاپ نیز علاوه بر نمک و شکر دارای بنزوات سدیم هم هست.

فست فود خودکشی مدرن

 

چندین سال پیش در کتابی نویسنده ای که خودش را معتاد شکر می دانست از خوانندگان کتابش درخواست کرد که با تهیه لیستی از غذاهای مورد علاقه شان ببینند که چقدر مانند او اعتیاد به شکر دارند. سالها هیچ دلیل علمی برای اثبات اعتیاد شکر وجود نداشت تا اینکه در سال ۲۰۰۱ میلادی دو عصب شناس آمریکایی تصمیم گرفتند به چشم ریشه‌های زیست شناختی این موضوع پیوند و اغلب آنها برای مطالعه از موش های آزمایشگاهی استفاده میکردند.

برای این آزمایش به مدت یک ماه و هر روز ۱۲ ساعت گروهی از موش ها در کنار غذا های همیشگی و آب به شربت شکر که غلظتی معادل شکر  در نوشیدنی های گازدار داشت دسترسی داشتند. پس از گذشت یک ماه موش ها به قدری به مصرف شربت عادت کرده بودند که با حذف آن رفتارهای عصبی نشان می‌دادند. در حقیقت رفتار موش ها و سطح مواد شیمیایی تولید شده در مغز آنها تغییر کرده بود و عصب شناسان اثر این رژیم کوتاه مدت را مانند اثر مورفین روی بدن موش‌های معتاد ارزیابی کرد نکته بسیار جالب این است که سطح دوپامین ماده ای که هنگام احساس رضایت توسط مغز ترشح می شود تغییر کرده بود بررسی ها نشان می دادند هر بار که موش ها به سراغ شربت شکر می رفتند مغز آنها دوپامین ترشح می کرد.  دوپامین ماده فعال مغز برای تصمیم گیری، حافظه، یادگیری و بخشی از چرخه احساس لذت است. عصب شناسان انتظار داشتم با خوردن یک غذای تازه این ماده در مغز ترشح می‌شود نه زمانی که بدن به غذایی عادت کرده است. نتایج این تحقیق یکی از مهم ترین یافته های چندسال اخیر  در زمینه چاقی بود اما ببینیم چه تغییراتی رخ می دهد که مغز معتاد می شود.

  • اعتیاد مغزی:

اگر بخواهیم اعتیاد را تعریف کنیم باید بگوییم اعتیاد به کاهش اثر چرخه پاداش در مغز در اثر مصرف بیش از حد بعضی داروها اطلاق می شود. این همان اتفاقی است که در مغز فردی که چاق است یا در خوردن فست فودها یا شرینی ها زیاده روی می کنند رخ می دهد. تحقیقات نشان می‌دهد که کاهش سطح دوپامین در مغز افراد چاق دقیقاً با مغز معتادان به موادمخدر برابر است.

فست فود خودکشی مدرن

جالب است بدانید هنگامی که افراد لاغر یا دارای تناسب اندام غذاهای مورد علاقه شان را مشاهده میکنند در مغز آنها نیز دوپامین ترشح می شود.  به نوعی می توان گفت اعتیاد به بعضی غذاها فقط در افراد چاق دیده نمی‌شود در اغلب انسانها وجود دارد.  آنچه افراد چاق و لاغر را از یکدیگر متمایز می کند میزان ترشح این ماده در مغز است. بررسی سطح ترشح دوپامین در افرادی با عادات غذایی گوناگون پاسخ های متفاوت مغز این افراد را به نوشیدن یک نوشیدنی شکلاتی و خامه ای نشان می دهد.

مغز نوجوانان لاغری که والدین چاق دارند نسبت به هم سن و سال نشان که والدین لاغر دارند هنگام نوشیدن این ترکیب دوپامین بیشتری آزاد می‌شود.  به عبارت دیگر فرزندان پدران و مادران چاق نسبت به فرزندان پدران و مادران لاغر لذت بیشتری از نوشیدن شکلات خامه ای می برند و متخصصان حدس می زنند اینجاست که مشکل آغاز می شود. این بدان معناست که در بین ما افرادی وجود دارند که لذت بیشتری از خوردن میبرند. این احساس بهتر در حین خوردن و نوشیدن می تواند آنها را به مصرف بیشتر نوشیدنی ها و خوردنی ها تشویق کن و باعث شود آنها بیشتر از دیگر انسانها آمادگی چاق شدن داشته باشند از سوی دیگر زیاده روی در خوردن غذا ها باعث می شود چرخه پاداش در طول زمان کارایی سابق را نداشته باشد و دیگر احساس رضایت اولیه از مصرف غذا ها تکرار نشود این دقیقاً همان روندی است که افراد معتاد به مواد مخدر یا نوشیدنی های الکلی آن را تجربه می کنند به مرور زمان احساس لذت آنها از مصرف مواد مخدر یا الکل کمتر و کمتر می شود و برای رسیدن به سطح حساس رضایت گذشته به مصرف بیشتر روی می آورند.

اما تنها زیاده روی در مصرف غذا نیست که می تواند فعالیت چرخه پاداش را کاهش دهد بلکه افراد دیگری هم هستند که چرخه دوپامین با فعالیت اندک را به ارث بردند. این افراد هنگام خوردن غذاهای مورد علاقه شان احساس رضایت کمتری نسبت به سایر افراد خواهند داشت و در نتیجه باز هم به مصرف بیشتر غذا برای رسیدن به سطح احساس رضایت در افراد دیگر نیاز خواهند داشت. این گروه هم شانس بیشتری برای چاق شدن دارند محققان نتیجه جالب توجهی از این دو تحقیق گرفتند آنها معتقدند دو مسیر برای اعتیاد غذایی وجود دارد که هر دو به دوپامین ختم می شود یکی نتیجه فعالیت بیش از حد چرخه دوپامین و دیگری حاصل کاهش اثر این چرخه است.

فست فود خودکشی مدرن

تا اینجا تنها از شکر حرف زدیم اگر بخواهیم به بررسی فست فودها بپردازیم باید ترکیبی ناهمگن از شکر چربی و نمک را در نظر بگیریم. تحقیق روی موش های آزمایشگاهی نشان می دهد موش هایی که به مدت ۴۰ روز و تمامی ساعات روز ‌به فست فود در کنار غذا های همیشگی دسترسی داشته‌اند پس از حذف وعده های غذایی دچار نوعی اعتصاب غذای سالم شدند. ۱۴ روز طول کشید تا موش ها به رژیم غذایی گذشته برگردند. می‌دانیم دسترسی نامحدود به ماده مخدری مانند کوکائین اثرات جبران ناپذیر روی مغز خواهد داشت محققان امیدوار بودند اثر فست فود روی مغز انسان به مراتب کمتر و محدودتر باشد اما متاسفانه اینطور نیست.

تغییرات سریع رخ می دهند و اثرات کاملاً اعتیاد آوری دارند. بخشی از تحقیقات نشان می دهد که موش های چاقی که دسترسی نامحدود به فست فود داشته‌اند دچار اعتیاد به غذا شده اند. آنها حتی شوک الکتریکی وارد شده به پاهایشان را تحمل می کردند تا بتوانند از این غذاها تغذیه کنند. این در حالی بود که برای خوردن غذاهای دیگر هیچ محدودیتی در نظر گرفته نشده بود. تحقیق روی مغز موش ها نشان می داد آنها هم مانند انسان های چاق از پایین بودن سطح دوپامین رنج می برد. نکته دیگر کاهش چشمگیر میزان یکی از گیرنده های دوپامین در مغز است کهD2  نام دارد.

فست فود خودکشی مدرن

بررسی‌ها نشان می‌دهد پایین‌بودن سطح این گیرنده در موش‌ها در کنار مصرف فست فود می تواند آنها را به سرعت دچار کاهش میزان دوپامین کند این در حالی است که پایین بودن سطح این گیرنده در افرادی که غذاهای دیگری مصرف می کنند باعث کاهش اثر چرخه دوپامین خواهد شد.  می‌توان گفت پایین بودن سطح D2 در کنار مصرف فست فود می‌تواند به اعتیاد غذایی منجر شود. نشانه ها در اعتیاد غذایی و یا مواد مخدر بسیار نزدیک به یکدیگر هستند این شباهت باعث شده محققان به دنبال استفاده از روش‌های مطمئن  و سلامت ترک اعتیاد برای به کارگیری آنها در افرادی باشند که به نظر می رسد از درصدهای متفاوتی از اعتیاد غذایی رنج می‌برند.

از سوی دیگر این شباهت ها باعث شده بحث کنترل فست فود و غذاهای اعتیادآور در جامعه مطرح شود. نوشابه ها از بوفه های بسیاری از مدارس جمع آوری شوند برای مصرف روغن و نوع آن محدودیت‌هایی وضع شود،  و جامعه از مضرات این مواد آگاه شوند.

اعتراض وکلا و مخالفان مصرف سیگار در دهه ۶۰ میلادی باعث شد رسانه ها موظف شوند برخی از زمان تبلیغ را به آگاهی دادن در مورد مضرات سیگار و خطر اعتیاد به نیکوتین اختصاص دهند اما در مورد فست فود ها نمی توان یک ماده خاص را اعتیادآور و عامل اصلی چاقی عنوان کرد.

از سوی دیگر عده‌ای از متخصصان معتقدند می‌توان اعتیاد اندک به مواد غذایی را پذیرفت و به جای کنترل فست فود و شیرینی ها راه حل کاهش مالیات صنایعی که به تولید غذاهای کم کالری می پردازند را مطرح می کنند. از نظر آنها مشکل تنها افراد چاقی نیستند که رژیم غذایی نامتعارفی دارد مرد مصرف بیش از حد مواد غذایی ناسالم می‌پردازند بلکه افرادی با وزن متعادل یا پایین که رژیم غذایی صحیح را دنبال نمی‌کنند نیز به دلیل توانایی بالقوه برای افزایش وزن و مشکلات سلامتی مورد توجه هستند. این کارشناسان می‌گویند صنعت غذا با هدف ایجاد اعتیاد غذایی به تولید مواد غذایی گوناگون دست نمی‌زند اما افزایش کالری مصرفی در کنار نوع ترکیب میان وعده ها و غذاهای اصلی می‌تواند سلامت جامعه را تهدید کند. از نظر آنها باید به نوجوانان یا کودکان کم وزنی که روزانه دو تا سه مرتبه نوشابه مصرف می کنند بیشتر از بزرگسالانی که ۱۸۰ کیلوگرم وزن دارند توجه شود چرا که همین عادات غذایی غلط و مصرف بیش از حد مواد قندی می‌تواند در آینده به اپیدمی چاقی دامن بزند.

فست فود خودکشی مدرن

در سالهای اخیر مصرف غذا ها و میان وعده های صنعتی افزایش چشمگیری داشته و آمار نشان میدهد نسبت به دهه ۷۰ میلادی میزان کالری مصرفی ۳۰درصد افزایش داشته. این موضوع نشان میدهد تشویق صنعت غذا به تولید مواد غذایی کم کالری میتواند در تعدیل نیازهای غذایی روش مؤثری باشد.

اما در نهایت این مصرف کنندگان مواد غذایی هستند که وظیفه حفظ سلامتی خود را بر عهده دارند. انتخاب مواد غذایی و رژیم غذایی سالم میتواند عادات غذایی غلط را کنار بزند و فرد را به سلامتی و تناسب اندام نزدیک کند. شاید رعایت چنین رژیم غذایی بدون فست فود و شیرینی ها راحت نباشد اما از ابتلا به بیماری های قلبی و عروقی و تنفسی و اسکلتی ناشی از چاقی به راحتی جلوگیری میکند.

وبسایت جالبکده

منبع:ویکیپدیا

برچسب ها

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

همچنین ببینید

بستن
دکمه بازگشت به بالا